مسئله 391 — معاملات

اقاله به مقدار کمتر یا بیشتر از آنچه معامله بر آن واقع شده صحیح نیست؛ پس اگر مثلاً کالایی به یک میلیون تومان فروخته شده باشد، فروشنده نمی­تواند در مقابل درخواست فسخ خریدار بگوید: «900 هزار تومان از قیمت (ثمن معامله) را می­دهم و کالا را پس می­گیرم». همین طور، خریدار نمی­تواند در مقابل درخواست فسخ فروشنده، آن را به بیشتر از ثمن معامله فسخ کند. این حکم در مورد کالا (مبیع) نیز جاری است؛ مثلاً خریدار نمی‌تواند بگوید: «معامله را فسخ می‌کنم و تمام ثمن را پس می‌گیرم، ولی 90 درصد کالا را پس می‌دهم». شایان ذکر است، راه صحیح آن است که اقاله توسّط خریدار یا فروشنده به همان قیمت معامله انجام شود؛ مشروط بر اینکه دیگری علاوه بر ثمن یا کالا (مبیع) مالی به او بپردازد یا عملی برایش انجام دهد.[1]