مسئله 633 — نکاح

اگر زنی که خبر فوت شوهرش را به او داده­اند، از زمانی که خبر وفات به او رسیده، عدّۀ وفات نگه دارد و بعد از تمام شدن عدّه با فرد دیگری ازدواج کند و نزدیکی نماید و بعد معلوم شود خبر فوت شوهرش مطابق با واقع نبوده و شوهر وی بعداً فوت شده، چه اینکه عقد دوّم در زمان حیات شوهر اوّل باشد ­یا پس از آن، در این صورت ازدواج دوّم باطل است؛ مانند اینکه در فروردین‌ماه به او خبر برسد که شوهرش فوت کرده و عدّۀ وفات نگه داشته و در شهریورماه ازدواج کند، امّا بعداً در اوّل آبان‌ماه بفهمد خبر نخست اشتباه بوده و در آن زمان شوهرش زنده بوده و در اوّل تیرماه قبل از عقد ازدواج فوت کرده است،[2] از آنجا که عدّۀ وفات از زمان خبر صحیح فوت (اوّل آبان) آغاز می‌شود، ازدواج وی باطل است. در این صورت، اگر زن قصد دارد با شخص دیگری (غیر از مرد اول و دوّم) ازدواج کند، بنابر احتیاط واجب باید دو عدّه نگه دارد (عدّۀ وفات و عدّۀ وطی به شبهه). کیفیّت نگه داشتن عدّه بدین صورت است که اگر زن حامله نباشد، هر کدام از عدّۀ وفات و عدّۀ وطی به شبهه که زودتر آغاز شده، مقدّم است و پس از پایان عدّۀ اوّل، برای دیگری عدّه نگه می­دارد و اگر زن از شوهر دوّم حامله باشد، عدّۀ حمل مقدّم است. بنابراین، تا موقع وضع حمل، عدّۀ وطی به شبهه و بعد از آن، عدّۀ وفات نگه می­دارد.[3] امّا اگر زن بخواهد با مرد دوّم (وطی کننده) ازدواج نماید، چنانچه از موارد حرمت ابدی نبوده[4] و مانع شرعی دیگری نباشد، کافی است عدّۀ وفات نگه دارد و لازم نیست برای وطی به شبهه نیز عدّه نگه دارد.