مسئله 1335 — دیات

سوانح رانندگی که منجر به تصادف و فوت شخص یا اشخاصی می‌شود، صورت‌های مختلفی دارد که در ذیل حکم چند مورد از آنها بیان می‌شود: 1. راننده مقصّر و عابر مقصّر نباشد، مانند اینکه راننده­ای با سرعت بیش از حدّ معمول یا در حال خستگی یا خواب آلودگی رانندگی کند و در این حال با عابر پیاده­ای تصادف نماید که عرفاً تمام جهات ایمنی عبور از عرض خیابان را رعایت نموده است و منجر به فوت وی گردد؛ در فرض مذکور، راننده ضامن دیۀ مقتول می­باشد.[1] 2. عابر مقصّر و راننده مقصّر نباشد، مانند اینکه راننده­ای با رعایت احتـیاط و سرعت مطمئنّه و توجّه به نکات ایمنی رانندگی نماید و در این حـــال با عابر پیاده‌ای تصادف نماید که رعایت احتیاط را در عبور از عرض خیابان ننموده است، طوری که عرفاً عابر مقصّر و راننده غیر مقصّر محسوب شود؛ در فرض مذکور، راننده ضامن دیۀ مقتول نمی­باشد. 3. راننده و عابر هر دو مقصّر باشند، طوری که وقوع تصادف و فوت عابر عرفاً مستند به تقصیر هر دو باشد؛ در این فرض، راننده ضامن نصف دیۀ مقتول می‌باشد. 4. هیچ کدام از راننده و عابر مقصّر نباشند و هر دوی آنان عرفاً جهات ایمنی و احتیاط را رعایت کرده باشند، ولی حادثۀ تصادف طوری اتّفاق افتاده باشد که قتل عرفاً مستند به راننده باشد؛ در این فرض، حکم قتل خطای محض برای راننده ثابت می­شود.[2]