مسئله 195 — معاملات

اگر کالای مورد معامله (مبیع)، در ذمّۀ فروشنده باشد[4] - مثل اینکه 10 کیلوگرم برنج در ذمّۀ فروشنده معامله شود - دو صورت دارد: الف. برای تأخیر در تحویل کالا، شرطی در ضمن معامله نمی‌شود؛ در این صورت، می‌توانند شرط کنند بهای معامله (ثمن) با تأخیر پرداخت شود؛ چه اینکه ثمن «عین شخصی» باشد یا «در ذمّۀ خریدار». ب. برای تحویل کالا (مبیع)، شرط تأخیر در پرداخت شود؛ در این صورت، نمی‌توانند شرط کنند که خریدار نیز ثمن را با تأخیر بپردازد؛ چه اینکه ثمن نیز مانند مبیع در ذمّه باشد - مثل آنکه 10 کیلوگرم برنج در ذمّه برای تحویل در ماه دیگر پیش فروش شود به 500­ هزار تومان یک ماهه در ذمّۀ خریدار- یا اینکه ثمن عین شخصی باشد؛ مانند اینکه 10 کیلوگرم در ذمّۀ فروشنده برای تحویل در ماه دیگر، در مقابل انگشتر خریدار فروخته شود و شرط کنند انگشتر، ماه دیگر تحویل داده شود.