مسئله 961 — معاملات

فردی که چک حقیقی[1] در دست اوست و از دیگری طلبکار می‌باشد و قصد دارد طلب خود را به شخص ثالث به کمتر از مبلغ مذکور در چک بفروشد، چند صورت دارد: الف. ثمن معامله، عین شخصی باشد؛[2] ب. ثمن، کلّی در ذمّۀ خریدار به صورت نقد (حالّ و بدون مدّت) باشد؛[3] فروش طلب در این دو صورت (الف و ب)، صحیح است. ج. ثمن، کلّی در ذمّۀ خریدار به صورت مدّت­دار (نسیه) باشد؛ د. ثمن، طلب حالّ یا مدّت­داری باشد که خریدار از شخص ثالث دارد؛[4] فروش طلب در این دو صورت (ج و د)، باطل است.[5] بنابراین، اگر چک (طلب) به 10 میلیون تومان برای 6 ماه بعد باشد و فرد طلب مذکور را به شخص ثالث به مبلغ 9 میلیون تومان در ذمّۀ وی به صورت نقد (حالّ) بفروشد، فروش مذکور صحیح است، امّا فروش نسیۀ آن باطل است.